strona gwna > nagrody ARTeonu
wybierz miasto:
B C G K L N O P R S T U W Z

Bytom
Muzeum Grnolskie
"W rytmie buntu. Awangarda polska dwudziestolecia midzywojennego"
22.11.2017 - 22.04.2018
Patronat „Arteonu”

W sztuce polskiej rok 1917 jest uznawany za dat przeomow w kontekcie powstajcych nurtw awangardowych. Warty podkrelenia jest fakt, i w zryw stanowi kontynuacj podjtych na pocztku drugiego dziesiciolecia  XX wieku prb zrewolucjonizowania bdcych w stagnacji obszarw rodzimych rodowisk twrczych. Realizowane wwczas w Krakowie Wystawy Niezalenych (inspirowane francuskimi Salonami Odrzuconych) byy pierwsz zapowiedzi majcych wkrtce nastpi zmian. W rytmie buntu powstaway kolejne ugrupowania. W rytmie buntu wobec zastanych w kraju, tamszcych modych artystw norm, ale rwnie wobec cakowitego naladownictwa sztuki zachodnioeuropejskiej. Ekspresjonici, formici, Bunt, Rytm, Zwornik, Jednorg, Komitet Paryski, Szczep Szukalczykw herbu Rogate Serce…, a wrd nich przemieszczajcy si twrcy, goszcy potrzeb natychmiastowej artystycznej rewolucji. Przygotowywana w Muzeum Grnolskim ekspozycja stawia sobie za cel ukazanie rnorodnoci zjawisk tego okresu. Przyblia nowatorsk problematyk, miae formy wyrazu, a take niepoddajce si fali krytyki zdecydowane dziaania majce da w przyszoci grunt dla rodzcych si przez kolejne dziesiciolecia kontynuacji midzywojennych zryww awangardowych. Na ekspozycji w przewaajcej liczbie obecne s prace graficzne i rysunkowe, dla wielu twrcw stanowice najdoskonalsze medium obranych przez nich postaw. S rwnie prace rzebiarskie Xawerego Dunikowskiego (z okresu Wystaw Niezalenych), a take jednej z najbardziej kontrowersyjnych postaci polskiej sztuki – Stanisawa Szukalskiego (obok pracy rzebiarskiej, paskorzeba oraz prace na podou papierowym). Wyjtek malarski stanowi zesp wybranych prac przedstawicieli Komitetu Paryskiego. W Bytomiu mona oglda prace autorstwa m.in.: Zbigniewa Pronaszki, Leopolda Lewickiego, Tytusa Czyewskiego, Bolesawa Stawiskiego, Zygmunta Waliszewskiego, Leona Chwistka, Zofii Stryjeskiej, Witkacego, Rafaa Malczewskiego, Brunona Schulza, Stefana Mroziskiego, Stanisawa Szukalskiego i artystw Szczepu herbu Rogate Serce, Jzefa Czapskiego, Ewy unkiewicz-Rogoyskiej, Wiktorii Goryskiej, Jana Hrynkowskiego, Janusza Marii Brzeskiego czy Karola Hillera.

Witkacy, „Bajka”, 1932, tusz, akwarela, MGBSz 3281, mat. pras. Muzeum Grnolskiego w Bytomiu

[zwi]

   »

W lutowym „Arteonie”: Micha Haake recenzuje wystaw „Wyspiaski”, trwajc w Muzeum Narodowym w Krakowie, Marta Marsicka przedstawia twrczo Anny Ostoi z okazji prezentacji prac artystki w Zachcie, a pokazowi „Organizatorzy ycia. De Stijl, polska awangarda i design”, zorganizowanemu w dzkim Muzeum Sztuki, przyglda si Agnieszka Salamon-Radecka. Wojciech Delikta w tekcie „Ksi ciemnoci” przyblia sylwetk Ricka Owensa, ekscentrycznego projektanta mody z Kalifornii. Sawomir Marzec komentuje artyku ukasza Musielaka „Zmierzch instytucji”. W najnowszym „Arteonie” take Zofia Jabonowska-Ratajska omawia wystaw „Mikrokosmos rzeczy...” w Muzeum Warszawy, w rubryce „Sztuka modych” Marcin Krajewski prezentuje malarstwo Moniki Marchewki, a Karolina Staszak – Ewy Kozery. W cyklu „Rynek sztuki” Dorota aglewska pisze o tym, jak powinien wyglda wzorcowy dokument autentycznoci dziea i dlaczego bardzo trudno osign ten idea. Andrzej Biernacko z kolei komentuje spotkanie z Adamem Szymczykiem w warszawskiej ASP na Wydziale Zarzdzania Kultur Wizualn. W najnowszym „Arteonie” ponadto inne recenzje, komentarze, aktualia i stae rubryki.

Okadka: Stanisaw Wyspiaski, „Helenka z wazonem”, 1902, pastel, papier; 47,5 x 62,8 cm, Muzeum Narodowe w Krakowie

Nagrody ARTeonu

2010 - Zorka Wollny

Zorka Wollny jest godn nastpczyni pierwszej fali artystek, ktra pojawia si w Polsce po wielkiej przemianie ustrojowej w 1989 roku. Jest artystk niezwykle interesujc, a najwaniejsze cechy jej dziaalnoci to: intelektualne oywienie, ciekawo wiata i nietuzinkowe traktowanie – zdawa by si mogo – oklepanych tematw, zamiowanie do wsppracy. Z tych wanie powodw sztuk Wollny trudno zaszufladkowa, bo artystka swobodnie przemieszcza si pomidzy dyscyplinami, korzysta z inspiracji lekturami, zajmuje si teatrem, tacem, muzyk. Zasadniczy dla niej jest kontakt z innymi ludmi – rozmowy i przepywanie idei. Dotychczasowe interpretacje twrczoci Zorki Wollny ujmuj j w kategoriach feministycznej dekonstrukcji patriarchalnych kodw zachowa czy te krytyki instytucji. Taki sposb patrzenia odejmuje jednak dziaalnoci Wollny jej wyjtkowo i aur, jak jest otoczona. Aur t tworzy wraliwo artystki na wizualny aspekt rzeczywistoci, jej empatia w stosunku do osb, ktre obserwuje, wyczulenie na niuanse i pewn nienazywaln nawet jako obrazu, atmosfer, przepyw emocji.
Artystka interesuje si mitami, bajkami i innymi tekstami kultury i ich rol we wspczesnym wiecie: w jej wasnym yciu i w yciu innych ludzi. Poszukuje miejsc pocze midzy sztuk a yciem. W jej przypadku te poczenia przebiegaj jednak w odwrotnym kierunku ni dominujcy w sztuce polskiej ostatnich lat. To nie banalna rzeczywisto zawaszcza sztuk, to ona sama sztuk si staje. Koncert na wysokie obcasy czy akcje w muzeach pokazuj, jak artystka siga po pewne wzory zachowa w wiecie rzeczywistym i przetwarza je na jzyk rytmw i gestw, dwikw, na jzyk sztuki. Zorka Wollny zajmuje si take tematyk rodziny, dojrzewania, siostrzestwa, matek i crek. Zajmuje j dziewczystwo, stawanie si kobiet, kobiece przyjanie. Intryguje j rytualizacja zachowa i modyfikowanie ich w zalenoci od otoczenia, a take gra, odgrywanie rl. To wszystko odnosi do pewnych linii, wtkw, tropw kulturowych.
Jury Nagrody „Arteonu” postanowio zatem wyrni artystk, ktrej sztuka zyskaa ju wasny jzyk i styl, i ktrej zainteresowania s bogate i niebanalne. Zorka Wollny do sztuki uprawianej w Polsce wnosi na pewno wiar w moliwo subtelnego mwienia o yciu wewntrznym, skupienia si w sztuce na relacjach midzyludzkich, na znalezieniu perspektywy wewntrznej w badaniu tego, jak odnale si w wiecie; przynosi wiar w rol fantazji, posugiwania si intuicj i swobodnego czerpania z rnych dziedzin kultury, bez popadania w papierow erudycj.
Magdalena Ujma, przewodniczca Kapituy Nagrody „Arteonu” 2010

w 2015 roku Zorka Wollny zwrcia otrzyman nagrod